Nieuwsoverzicht

Cijfers geven en leesvaardigheid ontwikkelen

Over hoe een school het anders durft te doen

Wat is het toch bijzonder om scholen te bezoeken en met docenten in gesprek te gaan over het schoolvak Nederlands, het onderwijs in het algemeen en het leren van jongeren tussen 12 en 18.

Ik was op een school in Nijmegen en het ging weer eens over begrijpend lezen. Het gaat bijna altijd wel even over leesvaardigheid en wat je toch kunt doen om leerlingen met interesse een tekst te laten lezen. En dan gaat het vanzelf ook over de desinteresse van leerlingen in langere teksten en hoe saai ze dat lezen vinden. En .. hoe jammer dat is. Want we zijn er altijd gezamenlijk van overtuigd dat leesvaardigheid een belangrijke vaardigheid is voor studie en het leven.

Nieuwsgierig zijn naar de wereld om je heen, door teksten veel te weten komen en je mening vormen over thema’s die spelen, nepnieuws van echt nieuws onderscheiden, teksten wendbaar gebruiken, snel weten of een tekst iets voor je is, de waardevolle informatie halen uit de berg die dagelijks op ons af komt, een tekst echt doorgronden… dat is wat docenten graag willen bereiken bij hun leerlingen. En dat is ook wat zo vreselijk moeilijk te realiseren is.

Op deze school ging het over het toetsen van leesvaardigheid. Docenten zeiden dat leerlingen vaak getoetst werden. Ze krijgen regelmatig cijfers voor het beantwoorden van teksten met vragen en eigenlijk, stelden we vast, leven leerlingen van toets naar toets. Want …, tekstbegrip is maar al te vaak teksten lezen en daar vragen bij maken en die dan weer samen nakijken. En mede daardoor zien leerlingen tekstbegrip als een schoolse activiteit en daalt hun motivatie. Het is bekend uit onderwijsonderzoek: cijfers geven zorgt juist voor MINDER motivatie. En dan weten we ook nog dat het beantwoorden van vragen bij teksten niet bijdraagt aan een betere leesvaardigheid.

Wat nu?  Deze school gaat aan de slag met het opbouwen van een betere leeshouding bij leerlingen. Ze zien dat PLOT26 bij kan dragen aan een grotere betrokkenheid bij de leerling. Leerlingen stellen zelf vragen aan teksten, gaan in gesprek over teksten en verwerken de inhoud op een andere manier, ze hebben een ruime keuze uit teksten en nemen soms zelf teksten mee. Ook reflecteren ze op hun eigen vaardigheid en bedenken ze wat ze zelf kunnen doen om een betere lezer te worden. Docenten merken meteen dat die betrokkenheid door het cijfers geven weer vermindert. Want dan gaat de leerlingen weer vragen:  “Mevrouw, is dit voor een cijfer?”. En de inspanning van de leerling hangt dan van het antwoord op de vraag af.

Het is best complex, die dagelijkse onderwijspraktijk. Er moeten tenslotte cijfers komen op een rapport en ouders vragen er ook om. Dus als je dat anders gaat doen levert het veel gedoe op. Toch gaat deze school er serieus werk van maken. Ze denken na over de volgende interventies:

  • Er komen geen toetsen meer met teksten met vragen
  • Leerlingen maken een dossier waarin ze teksten en reflecties bewaren
  • De formatieve toetsing van de leescursussen van PLOT26 is onderdeel van het hele proces van steeds beter leren lezen en onderdeel van het dossier

Of het gaat lukken, is natuurlijk nog niet bekend. Maar dat een school echt werkt maakt met het ontwikkelen van een positieve leeshouding en daartoe maatregelen wil nemen die tegen de gangbare praktijk ingaan is sterk. Dat de opzet van de lessen van PLOT26 bijdraagt aan zo’n gesprek is ook mooi.

Bert de Vos, ambassadeur PLOT26.

Geen categorie
Gratis proeflessen van PLOT26 proberen?
Probeer nu!

PLOT26 maakt gebruik van cookies

Met behulp van deze cookies kunnen we informatie verzamelen over het gebruik van de website, onder andere om deze te analyseren en te verbeteren. Daarnaast plaatsen derde partijen tracking cookies om je buiten onze website relevante aanbiedingen te tonen. En worden er tracking cookies geplaatst door social media-netwerken. Door op 'Ok' te klikken stem je in met het plaatsen van cookies. Wil je niet alle soorten cookies toestaan, klik dan op 'Cookie instellingen aanpassen'. Meer informatie over cookies

Wij gebruiken de volgende cookies:

We slaan je instellingen op in een cookie. Wil je later je instellingen wijzigen? Verwijder dan de cookies via je browser.